Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi İntörn Doktorların Tükenmişlik Durumları ve Tükenmişliği Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi

Serpil Kaya

[email protected], Cumhuriyet Üni. Tıp Fak.

Selma Çetinkaya

[email protected], Başkent Üni. Tıp Fak. Tıp Eğitimi AD.

Amaç: Bu araştırmada, Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Uygulama ve Araştırma Hastanesinde faaliyet gösteren intörn doktorların, tükenmişlik durumlarını ve tükenmişliği etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntemler: Araştırma 01-31 Mart 2016 tarihleri arasında Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nde çalışan intörn hekimlere yapılmıştır. Araştırmaya 170 intörnden 150 intörn (%88.2) katılmıştır. Anket, öğrencilerin  sosyodemografik özellikleri, iş memnuniyetleri, çalışma sürelerini içermekte olup ayrıca maslach tükenmişlik ölçeği kullanılmıştır. Veriler SPSS 22.0 paket programında değerlendirilmiştir. Değerlendirme de frekans, aritmetik ortalama, değişkenler arasında önemli fark olup olmadığı ANOVA ve t- testleri kullanılmıştır.

Bulgular: Çalışmaya katılan öğrencilerin %53.3’ü erkek, %46.7’si kadındır. Tıp fakültesini %88.0’i isteyerek seçmiş, %12.0’si başka nedenlerden dolayı seçmiştir. Tıp fakültesini seçme nedenlerine baktığımızda %50.0’si sevdiği, %16.7’si ailesi istediği ve %14.7’si toplumda kabul gördüğü için tercih etmiştir. %80.7’sinin dönem kaybı yoktur. Öğrenciler hekimlik mesleğini %93.3’ü kendine uygun bulurken %6.7’si uygun bulmamaktadır. Öğrencilik verimlerinin %70.6’sı iyi olarak görürken %29.4’ü kötü olarak değerlendirmiştir. İntörn doktor olarak geleceklerini %62.0’si iyi olarak görürken, % 38.0’i kötü olarak görmektedir.

Çalışma ortamından %20.0’si hiç memnun değildir. Çalışmalarda üstlerinden %8.0’i hiç takdir görmemektedir. %21.3’ü hekimliğin toplumda hak ettiği yerde olduğuna inanmamaktadır. Günlük iş yükünü %90.0’ı çok fazla görmekte ve şu anki sağlık sisteminden %22.0’si hiç memnun değildir.

Mesleki geleceğini %28.2’si akademisyen olmak isterken, % 57.0’si uzman olmak istemektedir. %73.5’nin sağlık problemi yokken %14.3’nün fiziksel, %6.8’nin psikolojik, sorunu bulunmaktadır. %80.0’nin ailesinde kronik rahatsızlık bulunmamaktadır.

%57.0’si ara sıra egzersiz yaparken, %32.0’si hiç egzersiz yapmamaktadır. %66.4’ü ara sıra kitap okurken, %21.5’i hiç, %12.1’i her gün kitap okumaktadır.  %87.2’si ara sıra sinemaya giderken, %12.1’i hiç sinemaya gitmemektedir. %30.9’u ara sıra sanatla uğraşırken, %67.1 hiç sanat dalıyla uğraşmamaktadır.

%13.4’ü her gün sigara kullanırken, %12.8’i ara sıra kullanmakta, %73.8’i hiç sigara kullanmamaktadır. %75.7’si hiç alkol kullanmazken, %20.9’u ara sıra, %3.4’ü her gün kullanmaktadır.

Stresle başa çıkma yöntemleri % 42.0’si arkadaşlarla konuşurken, %15.3’ü kimse ile paylaşmamakta, %12.7’si alış verişe çıkmakta, %14.7’si ise diğer şekillerde stresle başa çıkmaktadır.

“Maslach tükenmişlik ölçeğinden alınan puanlar, Duygusal Tükenme boyutunda 4-36; Duyarsızlaşma boyutunda 4-20; Kişisel Başarı boyutunda 4-32 arasındadır.” Araştırma grubumuzun Maslach Tükenmişlik Ölçeği puan ortalamaları Duygusal Tükenme boyutunda 27.9 ±6.6; Duyarsızlaşma boyutunda 12.8 ± 3.9; Kişisel Başarı boyutunda 25.4 ± 4.7 bulunmuştur. Buna göre araştırma grubunun orta düzeyde tükenmiş olduğu söylenebilir.

Sonuç: Toplum sağlığını korumak, geliştirebilmek ve hastaları iyileştirebilmek ancak sağlık çalışanlarının sağlıklı olabilmesi ile sağlanabilir. Bu nedenle intörn doktorların eğitimine önem verilmeli, çalışma koşulları iyileştirilmeli ve sosyal olarak da desteklenmelidirler.

Anahtar Kelimeler

İntörn doktor, tükenmişlik, maslach tükenmişlik ölçeği