Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Üçüncü Sınıf Öğrencilerinin Endotrakeal Entübasyon Becerilerinin Değerlendirilmesi

Yasemin A.seyfeli

[email protected], Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi

Melis Naçar

mn[email protected], Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi

Zeynep Baykan

[email protected], Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi

Giriş ve amaç: Bu çalışmada amaçlanan maket üzerinde endotrakeal entübasyon eğitimi almış olan tıp fakültesi üçüncü sınıf öğrencilerinin 17 maddelik endotrakeal endtübasyon değerlendirme  rehberi basamaklarından aldıkları puanların incelenmesi ve bu puanların öğrencilerin cinsiyetlerine ve değerlendirenlere göre karşılaştırılmasıdır.

Materyal-Metod: : Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi üçüncü sınıf öğrencilerine dolaşım ve solunum sistemleri komitesi içerisinde tıbbi beceri laboratuvarında maketlerle “endotrakeal entübasyon” uygulaması yaptırılmaktadır. Komite sonunda da öğrenciler, tıbbi beceri sınav merkezinde içerisinde bu becerinin de olduğu çeşitli becerilerden sınava girmektedirler.

Bu çalışmada 2018-2019 eğitim-öğretim yılında yapılmış olan objektif yapılandırılmış pratik sınav puanları kullanılmıştır. Bu puanlar endotrakeal entübasyon becerisi için kullanılan değerlendirme rehberinden elde edilmiştir. Endotrakeal entübasyon değerlendirme rehberi 17 maddeden oluşmaktadır. Maddelerin puan ağırlıkları değişmekle birlikte her bir maddeye tam puan ya da sıfır puan verilmektedir. Değerlendirmede ki 17 maddeden toplam 100 puan elde edilmektedir. Objektif yapılandırılmış pratik sınava 291 öğrenci 8 grup olarak girmiştir. Sekiz gruptan onar öğrencinin endotrakeal entübasyon değerlendirme rehberi rasgele seçilerek, seksen öğrencinin endotrakeal entübasyon değerlendirme rehberinden aldığı puanlar kullanılmıştır. Bu seksen öğrenci üç farklı değerlendirici tarafından değerlendirilmiştir.  Verilerin normal dağılıma uygunluğu Shapiro-wilk ile test edilmiştir. Değerlendiriciler arası farkı test etmek için Kruskal-Wallis Testi yapılmıştır.

 

 

Bulgular: Öğrencilerin puan ortalaması 92.2 olarak hesaplanmıştır. Endotrakeal entübasyon değerlendirme rehberinde bulunan 17 madde ve doğru yanıtlanma oranları sırasıyla; “Spontan solunumun değerlendirilmesi” %93.8, ”Endotrakeal entübasyon endikasyonunun konulması” %100.0, “Eldiven giyilmesi” %96.3, “Entübasyon için gereken malzemelerin hazırlanması” %100.0, “Başın geriye, çenenin ileriye/öne itilmesi (head tilt-chin lift)” %78.8, “Ambu-Maske yoluyla geçici havalanma desteği sağlanması” %90.0, “Sağ işaret parmağı ile üst çenenin tespiti ve orta parmakla ağzın açılması” %70.0, “Laringoskopun dilin sağ tarafından dil köküne doğru yerleştirilmesi” %95.0,“Epiglottisin görülmesi ve dil kökü ile birlikte yukarı kaldırılması” %81.3, “Rima glottisin görülerek endotrakeal tüpün trakeaya yerleştirilmesi” %96.3, “Endotrakeal tüp balonunun enjektör ile hava verilerek şişirilmesi” %93.8, “Endotrakeal tüpten ambu yardımıyla hastanın havalandırılması” %98.8, “Endotrakeal tüpün doğru yerde olup olmadığının kontrol edilmesi (göğüs hareketlerine bakılarak, stetoskopla dinlenerek ya da ETCO2 ölçülerek)” %98.8, “Endotrakeal tüpün flaster ya da sargı bezi kullanılarak tespit edilmesi” %88.8, “Tüpün ısırılmasını önlemek için ağıza airway konulması” %92.5, “Hastanın havalanmasının yeterli olup olmadığının sürekli kontrol edilmesi” %91.3, “Yapılan işlemin kaydedilmesi” %81.3’dür.

Dönem üç öğrencilerinin endotrakeal entübasyon becerileri notları ile cinsiyetleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p=0,037). 42 kız öğrencinin not ortalaması 93.6, medyanı 94.0, 38 erkek öğrencinin not ortalaması 90.7, medyanı 91.5 olarak hesaplanmıştır.

Üç öğretim üyesinin değerlendirme puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur (p=0,700).

Sonuç: Cevaplanma oranı en düşük olan; “sağ işaret parmağı ile üst çenenin tespiti ve orta parmakla ağzın açılması”, “başın geriye, çenenin ileriye/öne itilmesi (head tilt-chin lift)”, “epiglottisin görülmesi ve dil kökü ile birlikte yukarı kaldırılması” ve “yapılan işlemin kaydedilmesi” dir. Bu maddelere bir sonraki eğitimde daha çok dikkat edilmesi gerekmektedir.

 

Anahtar Kelimeler

tıp eğitimi, pratik sınav, değerlendirme rehberi