Tıp Eğitimi İlk Hafta Etkinlikleri: Tıp Fakültesi Öğrencilerinin His ve Duyguları Üzerine Fenomonolojik Bir Çalışma

Didem Arslantaş

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Tıp Eğitimi Anabilim Dalı

Ferhan Esen

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Biyofizik Anabilim Dalı

Fatma Sultan Kılıç

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Tıp Eğitimi Anabilim Dalı

Kubilay Uzuner

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı

Hüseyin İlhan

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Tıp Eğitimi Anabilim Dalı

Kevser Erol

[email protected], ESOGÜ Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı

Engin Karadağ

[email protected], Akdeniz Fakültesi Eğitim Fakültesi

Giriş

Tıp eğitimi, öğrencilere hekimlik mesleğini kazandırmayı amaçlayan planlı bir eğitim programı olup okul (fakülte) ortamında gerçekleşmektedir. Türkiye’de tıp fakültesinde öğrenim görebilmek zorlu bir süreci oluşturmaktadır. Örneğin, 2018 yılında üniversite sınavına girmek isteyen aday sayısı 1 milyon 900 binin üzerindeydi. Yine aynı yıl devlet tıp fakültelerinin kontenjanı 12 bin olup, son öğrenci Kafkas Üniversitesi Tıp Fakültesine 19 bin sıralama ile girebilmiştir. Aynı durum vakıf üniversiteleri için de geçerlidir. Bu veriler ışığında Türkiye’deki en yüksek başarıya sahip ilk 20 bin öğrencinin 12 bini tıp fakültelerini tercih etmiş ve yerleşmişlerdir. Bu öğrenciler okul öncesinden üniversiteye kadar öğretim hayatlarının ilk günlerinde heyecandan korku ve strese uzanan bir çizgide farklı his ve duygular yaşar.

Amaç

Bu araştırmada tıp fakültesi birinci sınıf öğrencilerin tıp eğitimlerinin ilk haftasındaki his ve duygularının belirlenmesi amaçlanmıştır.

Yöntem

Nitel araştırma yöntemlerden fenomonolojik desenle tasarlanan araştırma, İç Anadolu Bölgesi’ndeki bir devlet üniversitesi tıp fakültesine yeni başlayan 104’ü kadın (%44.7), 129’u erkek (%55.3) olmak üzere 232 birinci sınıf öğrencisi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak elde edilmiş olup verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır.

Bulgular

Tıp fakültesi 1. sınıf öğrencilerinin tıp eğitimlerinin ilk haftasındaki his ve duygularını temsil eden 402 his ve duygu kodu olduğunu; bu his ve duygular benzerlikler bağlamında sınıflandırıldığında 41 farklı his ve duygu olarak sınıflandırılabileceğini göstermektedir. En fazla vurgulanan his ve duygular; (i) heyecan, (ii) mutluluk, (iii) mezuniyet kaygısı, (iv) umutlu olma, (v) gurur, (vi) korku, (vii) tedirginlik his ve duygularıdır. Genel olarak öğrencilerin his ve duyguları olumlu ve olumsuz olarak iki ana kategoriye ayrılmaktadır. Öğrencilerin önemli bir kısmı tıp eğitimlerine ilişkin olumlu his ve duygulara sahipken, önemli bir kısmının ise olumsuz his ve duygulara sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin yaşadıkları his ve duygular cinsiyetleri bağlamında kısmen farklılaşmaktadır. Örneğin; kadın öğrenciler erkek öğrencilere göre daha yüksek oranda umutluluk ve korku his ve duygularını daha fazla yaşamaktadır. Buna karşın erkek öğrenciler ise gurur ve dinginlik his ve duygularını kadın öğrencilere göre daha fazla yaşamaktadırlar.

Sonuç

Bu çalışma ile tıp fakültesine yeni başlayan öğrencilerin genel olarak heyecanlı ve hedeflerine ulaştıkları için mutlu oldukları tespit edildi. İyi bir hekim olmak için kaygı duydukları ve tedirginlik hissettikleri ortaya kondu. Tıp eğitimi boyunca öğrencilerin bu kaygı ve tedirginliklerinden uzaklaşmaları için onları rahatlatıcı etkinliklerin planlanmasının uygun olacağı kanısına varıldı.  

Anahtar Kelimeler

Tıp eğitimi, tıp öğrencisi, hekim adayı, his, duygu